Rabbimizi Bilmenin ve Tanımanın Yolları
Ülkede eğitim ve öğretim ezbere
dayanmaktadır. Talebe olarak konuyu bilmek yerine ezberler ve not alırız,
sınıf geçeriz. İstisnalar kaideyi bozmaz. Diyanet Camiasında da buna benzer
bir durum vardır. İslamı bilmek, tanımak ve yaşamak yerine ezbercilik birinci
sırayı almaktadır. Ülke çapında hafızlık merasimleri düzenleriz. Yüzlerce
hafızlara merasimlerle diplomalarını veririz. Gel gör ki, üç-beş sene sonra
çok hafızımız, maalesef hafız özelliğini kaybetmeye başlar.
Buna paralel olarak da dinimizin bazı bölümleri vardır ki onları
ezberlemeden bir adım dahi atmak adeta yasaktır. Bunların başında 32 farz
gelir. Sıkımı ezberlememek. Çünkü 32 farzı saymazsan nikahın kıyılması suya
düşer. O zaman gelsin, 32 farzlar, İslamın beş şartı, hatta 54 farz v.s.
Bunları hep ezberledik. Saydık durduk, mahiyetini kavrayamadık.
Bu asgari olarak bir hatadır. Bilelim, ezberleyelim, ancak mahiyetini,
manasını, vermek istediği mesajını kavrayalım. Yoksa hafızlığı, ezberciliği
tenkid etmek gibi bir niyet ve maksadımız yoktur. Bazı eserlerin dipnotunda
şöyle bir ibare görmüştük: Tam hafız-ı kelâmlara abdestli olarak dokunmak
güzel bir şeydir. Kur'ana demiyoruz, Kur'an-ı ezberleyene dokunulması
anlatılıyor.
Şimdi buradan bir noktaya geçmek istiyoruz. Bu ezberleme zincirine başka
halkalar da taktık. Bunlar da Allah'ımıza ait olan sıfatlardır. Rabbimizin
zatı sıfatlan, subuti sıfatlan diye ayırır, takır takır sayardık. Ancak bu
sıfatlan öğrenmek, mahiyetini kavramak, misallerle aklımıza iyice yerleştirmek
gibi konulara pek girilmezdi.
Buna paralel olarak sizlere bir teklifimiz olacak: Rabbimize ait olan
temel, asıl üç büyük sıfatının izahı, şerhi durumunda olan bir konuyu anlatın,
sonra da bu konu ile alakalı teklifimiz olacaktır. Konu şu:
-Allah'ımız, kendisini üç özelliği ile anlatır. Bunlar: Rablık sıfaü,
İlahlık sıfatı ve Meliklik sıfatıdır, îsîm ve sıfatlarıyla bu üç özellik
değişik ayetlerde, değişik surelerde uzun uzun veya kısa kısa olarak izah
edilmiştir.
İşte bundan hareket ederek, sabah akşam, planlı ve programlı olarak,
ailecek müşterek bir hareketin içine girelim. Allah'ımıza ait olan vasıflan,
özellikleri, hususiyetleri maddeler halinde sayalım, öğrenelim, bildiklerimizi
birbirlerimize aktaralım. Böylece ibadet ettiğimiz yüce Rabbimizi yakinen
tanıma imkanına kavuşmuş oluruz. Bu bölümden sonra da bu sefer müslümanlara
ait olan sıfat ve özellikleri maddeler halinde sayalım, kendimizi tanımaya
çalışalım.
Böylece Rabbimizden vahiy (Emir-Talimat) alan müslümanlar, cevabını İbadet
olarak verdiklerinde bilinçli, şuurlu bir tavır almış olsun.
Bu sayacağımız özellik listesi, evlerimizin duvarlarına asılan dini
levhalar gibi anlaşılmasın. Çerçevelemek de olmasın. Baş ucumuzda olsun,
içtiğimiz çay ve kahveden daha yakın bir yerde bulunduralım. Daha sonra
gözlerden, kulaklardan kalblere yerleştirmenin yollarını arayalım. Sadece işi
ezberle noktalamayalım.
Abdullah Büyük